در ارتباط با اهميت جنگل هاي مانگرو و آثار آلودگي هاي نفتي بر اين زيستگاه مهم، كتابي را ترجمه كرده ام كه ان شاا... همين امسال توسط انتشارات دانشگاه علوم پزشكي بوشهر و به همت استاد فرهيخته، دكترنبي پورچاپ خواهد شد. مناسب ديدم بخش هايي از نكات مهم اين كتاب را تقديم شما كنم:
جنگل هاي مانگرو در سراسر جهان منطقه اي به مساحت تقريبي 240000 كيلومتر مربع را در خطوط ساحلي محافظت شده در مناطق گرمسيري ( استوايي) و زير گرمسيري را مي پوشانند.معمولاً مانگروها خطوط ساحلي را مي پوشانند كه صخره هاي مرجاني در فراساحل آن زندگي مي كنند و اين دو زيست بوم ارتباط نزديكي با يكديگر دارند. از يك سو، مانگروها مانند صافي، رسوبات اضافي را كه به مرجان ها آسيب مي زند به دام مي اندازند. از سوي ديگر، مرجانها از سواحل جنگل هاي مانگرو در مقابل انرژي امواج شديد محافظت مي نمايد. هر دو زيست بوم به شدت در مقابل ريزش نفت آسيب پذيرند.
مانگروها در طول خط ساحلي واقع شده اند، نقش مهمي در تشكيل خاك، حفاظت از خط ساحلي و پايدارسازي دارند. ساختار رو زميني و گستره ريشه جنگل مانگرو (ريشه هاي پايه، آويزان و جاذب هوا) به صورت الك عمل مي كنند و از سرعت و تنش برشي جريانها مي كاهند.
ميگو كه يك منبع مهم شيلاتي به شمار مي آيد، غذا و پناهگاه خود را در جنگل هاي مانگرو مي يابد.
مانگروها به شدت مستعد آلودگي نفتي هستند. آلودگي گياه به نفت باعث مرگ آن ظرف چند روز تا چند ماه مي شود. هنگام آلودگي به نفت، آسيب ها فقط متوجه گياه نمي شود، بلكه تمام جانوران و گياهان وابسته به زيست بوم مانگرو از آن آسيب مي بينند.
آلودگي نفتي مانگروها در سواحل عربستان سعودي در جريان جنگ 1991 خليج فارس منجر به مرگ بافت هاي ريشه هاي هوايي گياهان شد.
در سواحل عربستان سعودي كه در طول جنگ خليج فارس آلوده به نفت گرديد، دماي پيراموني خاك را به حدي بالا برد كه رويش و رشد گياهان جزر و مدي به شدت تحت تاثير قرار گرفت.
مانگروها به شدت مستعد آلودگي نفتي هستند. آلودگي گياه به نفت باعث مرگ آن ظرف چند روز تا چند ماه مي شود.
نفت هاي سبك بيش از نفت هاي سنگين باعث مسموميت گياه مي شوند. هوازدگي زياد، معمولا از سميت نفت مي كاهد.
مانگروهاي آسيب ديده از نفت معمولا دچار زرد شدن برگ، برگريزان و مرگ مي شوند. واكنش هاي ظريف تر شامل شاخه دار شدن شاخه هاي جانبي، ناتواني در جوانه زدن، كاهش تاج پوشش گياه، افزايش سرعت جهش و حساسيت بيشتر به ساير تنش ها مي شود.
روش هاي مقابله با آلودگي كه كه تماس نفت با مانگرو را كاهش مي دهند، مانند استفاده از مواد پخش كننده شيميايي، باعث كم شدن مسموميت گياه مي شود. آثار بالقوه استفاده از اين مواد عبارت از افزايش سميت در جوامع همجوار و افزايش نفوذ نفت پخش شده در بستر رسوبي مانگرو مي باشد.
موجودات زنده (گياهان و جانوران) وابسته به جنگل مانگرو، پس از آلودگي نفتي سريع تر از خود گياه بازيابي مي شوند و مانگرو به زمان بيشتري براي بهبودي نياز دارد.
